Nagrania rozmów mogą być przydatnym dowodem w sprawie rozwodowej. Mogą pomóc wykazać określone zachowania małżonka, potwierdzić przebieg rozmowy czy przedstawić okoliczności związane z rozpadem małżeństwa.
Nie oznacza to jednak, że każde nagranie zostanie przez sąd uwzględnione. Znaczenie ma przede wszystkim sposób jego uzyskania, autentyczność, treść oraz okoliczności, w jakich zostało wykonane.
Czy nagranie bez wiedzy drugiej osoby może być dowodem?
Tak. Sam fakt, że osoba nagrana nie wiedziała o utrwalaniu rozmowy, nie powoduje automatycznie, że nagranie nie może zostać wykorzystane w sądzie.
Zgodnie z art. 308 k.p.c. dowodem mogą być m.in. zapisy dźwięku. Sąd ocenia jednak każdy dowód indywidualnie, a więc również nagranie musi zostać ocenione pod kątem jego wiarygodności i przydatności dla rozstrzygnięcia sprawy.
Warto w tym miejscu wskazać na postanowienie Sądu Najwyższego z 26 czerwca 2025 r., sygn. I CSK 2855/24. Sąd Najwyższy przyjął, że nagrania wykonane bez zgody i wiedzy rozmówcy mogą, po zweryfikowaniu ich autentyczności, stanowić dowód w postępowaniu cywilnym. Jednocześnie podkreślił, że przy ocenie takiego dowodu należy uwzględnić m.in. sposób jego uzyskania, możliwość manipulowania rozmową oraz prawo do prywatności osoby nagranej. W niektórych sytuacjach sposób zdobycia nagrania może być na tyle naganny, że wpłynie na jego wartość dowodową.
Czy można nagrywać rozmowę, w której samemu się uczestniczy?
To istotne rozróżnienie.
Czym innym jest nagrywanie własnej rozmowy, której jesteśmy uczestnikiem, a czym innym nagrywanie rozmowy prowadzonej przez inne osoby.
Jeżeli nagrywający sam uczestniczy w rozmowie, utrwala jej przebieg z własnego udziału. Nie oznacza to jednak, że takie nagranie automatycznie będzie wiarygodnym i wystarczającym dowodem.
Sąd może sprawdzić, czy nagranie jest kompletne, czy nie zostało zmanipulowane oraz czy rzeczywiście potwierdza okoliczności, na które powołuje się strona.
A co w sytuacji, gdy nagrywamy cudzą rozmowę?
Tutaj sytuacja jest znacznie bardziej problematyczna.
Jeżeli osoba nagrywająca nie jest uczestnikiem rozmowy, a jedynie pozostawia urządzenie nagrywające lub w inny sposób uzyskuje informacje przeznaczone dla innych osób, mogą pojawić się dodatkowe konsekwencje prawne.
Nie należy więc utożsamiać nagrywania rozmowy, w której samemu się uczestniczy, z nagrywaniem rozmów innych osób.
Co sąd bierze pod uwagę przy ocenie nagrania?
Sąd może zwrócić uwagę m.in. na:
- autentyczność nagrania – czy nie zostało zmodyfikowane lub zmanipulowane,
- sposób jego uzyskania,
- treść rozmowy,
- kontekst wypowiedzi,
- znaczenie nagrania dla rozstrzygnięcia sprawy,
- ewentualne naruszenie prywatności osoby nagranej.
Istotne jest również to, czy nagranie przedstawia całą rozmowę, czy jedynie wybrany fragment. Wyrwanie pojedynczych zdań z szerszego kontekstu może bowiem prowadzić do zupełnie innej interpretacji wypowiedzi.
Czy nagranie może być dowodem zdrady lub winy za rozpad małżeństwa?
Może, jeżeli jego treść potwierdza okoliczności istotne dla ustalenia przyczyn rozkładu pożycia.
Nagranie może przykładowo dokumentować wypowiedzi dotyczące relacji z inną osobą, przyznanie się do określonego zachowania czy inne okoliczności, które mogą mieć znaczenie dla oceny winy.
Trzeba jednak pamiętać, że samo nagranie nie przesądza o winie. Sąd bierze pod uwagę cały materiał dowodowy zgromadzony w sprawie.
Czy nagranie może mieć znaczenie przy sprawach dotyczących dziecka?
Tak, jeżeli odnosi się do okoliczności istotnych z punktu widzenia dobra dziecka.
W zależności od treści może ono mieć znaczenie przy ocenie sytuacji rodzinnej, sposobu sprawowania opieki czy wykonywania obowiązków rodzicielskich. Podobnie jak w przypadku winy, nagranie jest jednak tylko jednym z dowodów, a jego znaczenie zależy od konkretnej sprawy.
Jak przygotować nagranie do sprawy?
Jeżeli zamierzasz wykorzystać nagranie jako dowód, warto zachować oryginalny plik i nie ograniczać się wyłącznie do jego przyciętej wersji.
Dobrze jest również wskazać, kiedy i w jakich okolicznościach nagranie zostało wykonane oraz jaką konkretnie okoliczność ma potwierdzać.
Jeżeli nagranie jest długie, pomocne może być również przygotowanie transkrypcji najistotniejszych fragmentów, tak aby sąd mógł łatwiej zapoznać się z jego treścią.
Podsumowanie
Nagranie rozmowy może być wykorzystane jako dowód w sprawie rozwodowej, nawet jeśli drugi rozmówca nie wiedział o jego wykonaniu. Nie oznacza to jednak, że każde nagranie będzie miało taką samą wartość dowodową.
Przy ocenie znaczenie mają przede wszystkim autentyczność nagrania, sposób jego uzyskania, treść, kontekst rozmowy oraz ewentualne naruszenie prawa do prywatności.
Dlatego przed wykorzystaniem nagrania w sprawie rozwodowej warto ocenić nie tylko to, co zostało nagrane, ale również w jaki sposób nagranie zostało uzyskane i co dokładnie ma udowodnić.